Ortodontik Tedavi Sonrası Dişlerinizi Koruma Rehberi
Ortodontik tedavi sonrası dişlerinizin yeni konumlarını korumak için dikkat etmeniz gereken bazı önlemler vardır. Dişlerinizin eski konumlarına dönme eğilimi olduğundan, kemik olgunlaşması zaman alır ve bu süre zarfında koruyucu önlemler almak önemlidir.
Kritik Süreç: Ortodontik Tedavi Sonrası İlk 1 Yıl
Ortodontik tedavi bittikten sonra, dişlerin yeni konumlarını koruma süreci aslında en kritik dönemdir. Bu süreçte, özellikle ilk 1 yıl boyunca dikkatli olmak önemlidir. Tedavinin üzerinden 1 yıl geçtikten sonra dişlerin ortodontik olarak geriye dönmesi beklenmez, ancak estetik bozulmaların önlenmesi için dikkat edilmesi gereken noktalar vardır.
En sık karşılaşılan durumlardan biri, 20 yaş dişlerinin çıkmaya çalışması ve bu süreçte ön dişleri sıkıştırmasıdır. Bunun yanı sıra, diş sıkma ve gıcırdatma alışkanlıkları, tırnak yeme, kalem ısırma gibi dişlere aşırı kuvvet uygulayan alışkanlıklar da dişlerin konumunu etkileyebilir. Zayıf ağız hijyeni ise diş eti çekilmesine neden olabilir. Diş eti çekilmesi dişleri saran ve destekleyen kemiğin de kaybına neden olduğu için dişlerin sağlamlığını olumsuz etkiler.
Bu durumlar, ömür boyu dişlerin estetik sıralanmasını tehdit eden faktörlerdir. Ancak, düzenli olarak kullanılan koruyucu uygulamalar, bu riski azaltabilir. İç tel (retainer) ve koruyucu plaklar, dişlerin yeni konumlarını korumak ve bu tür sorunları önlemek için etkili yöntemlerdir.
İç Tel (Lingual Retainer)
İç tel, ortodontik tedavi sonrasında dişlerin yeni konumlarını korumak için kullanılan bir yöntemdir ve lingual retainer olarak da isimlendirilir. Ortalama 2 yıl boyunca mutlaka kullanılması önerilir. Düzenli günlük hijyen uygulamaları ve diş hekimi kontrolleri sayesinde ömür boyu kullanılabilir. Retainer telinin ömür boyu sağlam kalabilmesi için günde 3 defa diş fırçalama, diş ipi, arayüz fırçası ve ağız duşu kullanımı önerilir. Telin kırılması veya çıkması durumunda hemen müdahale edilmelidir, çünkü her geçen gün dişler eski konumlarına dönmeye başlayabilir.
Koruyucu Plak (Gece Plağı)
Koruyucu plak, genellikle ilk 1 yıl her gece kullanılmalıdır. Tedavi bitişinin üzerinden 1 yıl geçtikten sonra kritik dönem atlatılmış olur ancak haftada birkaç gece kullanmak faydalı olacaktır. Kaybedilmesi durumunda vakit kaybetmeden yenilenmelidir. Düzenli kullanılmadığında dişlere uyumunu kaybeder, korumanın devamı için yenilenmesi gerekir. Temizliği için günde 2 defa akan su altında fırçalamak yeterlidir. Daha ileri temizlik için sıvı sabun kullanılabilir ancak diş macunu kesinlikle kullanılmamalıdır. Haftada 1 defa temizleyici tablet (Corega, Aktident v.b.) kullanımı ise plağın ömrünü uzatacaktır. Şeffaf plakların temizliği ve bakımı ile ilgili detayları bilgilere yazımızdan ulaşabilirsiniz.
Koruyucu Plak Çeşitleri
Geleneksel Gece Plağı
Ortodontik tedavi ücretine dahil olarak sunulur. Ağızdan alınan silikon ölçünün ardından elde edilen alçı modeller üzerinde teknisyenler tarafından üretilir. Analog üretim olduğu için kalın ve sert bir materyaldir, bu nedenle konfor sağlamayabilir. Ortalama ömrü 6 aydır.
Dijital Gece Plağı
Ağız içi tarama cihazı ile elde edilen dijital modeller üzerinde üretilir. Milimetrik dijital üretim sayesinde ince ve esnek yapıdadır, daha konforludur ve koruyuculuğu daha yüksektir. Ortalama ömrü 6 aydır. Ortodontik tedavi sonrası dişlerin pozisyonu dijital olarak kayıt edildiği için minimal diş bozulmalarında tekrar düzeltim için yeni üretilecek gece plakları kullanmak mümkün olabilir.
Ortodontik Tedavi Sonrası Koruyucu Önlemler Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
1. Koruyucu önlemleri ne kadar süre kullanmalıyım?
İç teli ortalama 2 yıl, koruyucu plağı ise genellikle ilk yıl her gece kullanmanız önerilir. Tedavinin üzerinden 1 yıl geçtikten sonra haftada birkaç gece kullanmak faydalı olacaktır. Diş teli tedavisi sonrasında sık sorulan soruları anlattığımız yazımıza da göz atmayı unutmayın.
2. Koruyucu plak çeşitleri nelerdir?
Geleneksel gece plağı ve dijital gece plağı olmak üzere iki farklı çeşit bulunmaktadır. Dijital koruyucu plak üretimi için sıklıkla Orthero (Türkiye) ve İnvisalign(A.B.D) kullanılmaktadır. Uzun vadede dijital koruyucu plaklar hem konfor hem de fiyat avantajı sağlamaktadır.
3. Koruyucu plakları nasıl temizlemeliyim?
Koruyucu plakları günde 2 defa akan su altında fırçalayabilirsiniz. Haftada 1 defa temizleyici tablet kullanımı (Corega, Aktident v.b.) ise plağın ömrünü uzatacaktır.